Beperking compensatie transitievergoeding na 2 jaar ziekte tot kleine werkgevers uitgesteld

De inwerkingtreding van het Wetsvoorstel beperken van de compensatieregeling transitievergoeding bij ontslag wegens langdurige arbeidsongeschiktheid tot kleine werkgevers (hierna: “Wetsvoorstel”) is uitgesteld tot in ieder geval 1 januari 2027. Dit staat in de brief van 24 april 2026 van de Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid. De reden voor het uitstel (of afstel) is dat werkgevers en werknemers tijdig geïnformeerd moeten worden. Daarnaast overweegt het kabinet om de compensatieregeling volledig af te schaffen. Het Wetsvoorstel zou eigenlijk al per 1 juli 2026 ingaan. Dit is een geruststellende ontwikkeling voor werknemers die in 2026 langdurig arbeidsongeschikt zijn en voor hun werkgevers.

Wat is de huidige situatie?

Werkgevers kunnen op dit moment compensatie krijgen van het UWV voor de wettelijke transitievergoeding die zij betalen als zij een werknemer ontslaan die langer dan twee jaar ziek is. Dit geldt ook als de werknemer gedeeltelijk ontslag krijgt. Kort gezegd: de werkgever kan het bonnetje van de transitievergoeding declareren bij het UWV.

De werkgever kan compensatie krijgen als aan de volgende voorwaarden is voldaan:

• De arbeidsovereenkomst is beëindigd omdat de werknemer meer dan 2 jaar ziek is.
• De werknemer is nog steeds ziek bij de beëindiging van het contract.
• De werkgever heeft de transitievergoeding berekend met het bruto-inkomen van de werknemer en uitbetaald als brutobedrag. De werknemer en de Belastingdienst hebben allebei hun deel gekregen.

Wat betekent het Wetsvoorstel?

In het Wetsvoorstel wordt de compensatieregeling beperkt tot kleine werkgevers. Dit betekent dat alleen kleine werkgevers nog een vergoeding (compensatie) krijgen voor de aan de werknemer betaalde transitievergoeding. Of een werkgever als klein, middelgroot of groot wordt gezien, wordt per kalenderjaar opnieuw vastgesteld.

De reden van de voorgestelde wijziging is dat (middel)grote werkgevers door de overheid financieel sterk genoeg worden geacht om de transitievergoeding zelf te betalen en daarbij geen steun van de overheid nodig hebben. Hiermee zou de overheid structureel 380 miljoen euro per jaar besparen. Dit is wat mij betreft een bijzonder uitgangspunt, temeer omdat werkgevers al twee jaar het loon doorbetalen van zieke werknemers.

4 belangrijke aandachtspunten bij het wetsvoorstel

1. Er is een internetconsultatie gehouden voor het Wetsvoorstel beperking compensatieregeling langdurige arbeidsongeschiktheid tot kleine werkgevers. Eén van de, mijns inziens terecht, grootste zorgpunten uit deze consultatie, is dat het risico op slapende dienstverbanden erg groot is. In een slapend dienstverband betaalt de werkgever geen loon meer en de werknemer werkt niet meer. Zolang het dienstverband slapend is, wordt er geen transitievergoeding betaalt. Als de compensatieregeling (gedeeltelijk) wegvalt, kan het voor werkgevers aantrekkelijk worden om het dienstverband slapend te houden.
2. Slapende dienstverbanden leveren veel onzekerheid op voor zowel werkgevers en werknemers. En het gevolg daarvan zal zijn dat er opnieuw gerechtelijke procedures gevoerd zullen worden. De kans dat hierbij opnieuw geprocedeerd wordt tot aan de Hoge Raad is aannemelijk.
3. De Raad van State is kritisch op het Wetsvoorstel. Zij heeft de regering zelfs geadviseerd om te overwegen om de verplichte transitievergoeding na twee jaar ziekte volledig te schrappen. Hierdoor is de compensatieregeling ook niet meer nodig. Dit zou ernstige gevolgen kunnen hebben voor werknemers na twee jaar ziekte. Veel werknemers die ik bijsta in hun ontslagsituatie, zijn juist heel erg gebaat bij een vergoeding om de (forse) inkomensachteruitgang te kunnen verzachten.
4. In het coalitieakkoord staat zelfs een voorstel om de compensatieregeling in 2028 helemaal af te schaffen.

Gevolgen voor werkgevers

Als het huidige Wetsvoorstel wordt aangenomen, dan betekent dit dat alleen nog ‘kleine werkgevers’ compensatie kunnen krijgen voor de transitievergoeding die zij hebben betaald aan werknemers na twee jaar ziekte. (middel)Grote werkgevers zullen dus zelf de transitievergoeding moeten betalen.

Impact op werknemers

Het Wetsvoorstel heeft grote gevolgen voor werknemers van (middel)grote bedrijven. Zij lopen namelijk een groot risico dat hun werkgever het dienstverband slapend zal houden. Dat betekent dat zij in dienst blijven en geen transitievergoeding ontvangen. Hierdoor lopen zij, afhankelijk van de lengte van het dienstverband en de hoogte van het salaris, (tien)duizenden euro’s mis.

Hulp voor werknemers

Ik help dagelijks werknemers na twee jaar ziekte aan een kloppend ontslag. Persoonlijk hoop ik dat het Wetsvoorstel van tafel gaat zodat de compensatieregeling van kracht blijft. Juist omdat ik in mijn dagelijkse praktijk schrijnende situaties zie van werknemers die in financiële problemen zullen komen als zij géén transitievergoeding ontvangen. Hieronder tref je een aantal punten waarmee ik je alvast op weg help naar jouw transitievergoeding:

1. Wil je weten hoe hoog jouw transitievergoeding is? Je kunt deze berekenen met mijn gratis Rekentool Transitievergoeding na 2 jaar ziekte
2. Je kunt meer lezen over het slapend dienstverband.
3. Heb je al een vaststellingsovereenkomst (ook wel beëindigingsovereenkomst of vso) gekregen? Meld deze dan aan voor de gratis check.
4. Wil je meer informatie over ontslag na 2 jaar ziekte? Download dan mijn gratis Ontslaggids na 2 jaar ziekte.

Hoe nu verder?

Het is op dit moment afwachten tot er meer duidelijkheid komt over het Wetsvoorstel. Uiteraard houd ik de ontwikkelingen in de gaten.

Over de auteur: mr. Randy Houwertjes BBA